|
"محیط زیست متعلق به همه و کوتاهی در حفظ آن خیانت به خودمان است" شهید یحیی شاهکو محلی
|
|
|
|
||||
|
اینجا بورالان است ، منطقه ای که هم اکنون نام آن در فهرست سیاه کانون های بحرانی بیابانزا به ثبت رسیده ، "گوش بزرگ گربه ایران" را در ذهن مجسم کنید! بورالان در همان گوش ، یعنی جایی که نقطه صفر مرزی ایران و ترکیه و ارمنستان به حساب می آید واقع شده، دشت وسیعی که در همسایگی قله آرارات در خاک ترکیه قرار دارد . متاسفانه این منطقه به دلیل چرای بی رویه و ظرفیت بیش از حد دام در مراتع به چنین روزی دچار شده ، وضعیتی که بورالان بهشت زیبای آذربایجان را به بیابان و شنزار تبدیل کرده ، به نحوی که اگر هر هفته لودر ها و گریدرها روستاهای منطقه را به ویژه در فصل تابستان شن روبی نکنند منازل مسکونی روستاییان زیر خروارها شن و ماسه روان مدفون می شود .
البته ناگفته نماند به دلیل اینکه این منطقه یکپارچه پوشیده از گدازه های آتشفشانی آرارات و سنگ های بازالتی است ، لذا به طور طبیعی مستعد بیابانی شدن هست اما حضور دام وضعیت را تشدید کرده ( به گفته مسئولان محلی ) این چشمه پرآب ، موسوم به "چشم ثریا " که در فاصله بین دو مرز ایران و ترکیه در بورالان قرار دارد ،یکی از سرشاخه های رود ارس است ، البته سرچشمه این چشمه جوشان درست در یک قدمی ایران اما در خاک ترکیه واقع شده ، با این حال ترک ها هنوز آب را به روی ایران نبسته اند و این آب وارد ایران می شود ، اما گویا مردم بیچاره بورالانی سهمی از این آب ندارند ! چون آب می رود تا پشت یکی از سدهایی که روی ارس بسته شده ، جمع شود و بخشی از ان به دشت مغان می رود تا کشت و صنعت مغان از آن بهره مند شود ! و جالب اینکه تازگی ها امور آب منطقه سخاوت به خرج داده و اجازه داده تا مقدار بسیار محدودی از این آب برای طرح های بیابان زدایی به منابع طبیعی داده شود.
این رود عریض و طویل هم در واقع همان آب "چشم ثریا" است ، آن طرف رودخانه که بیابان خشک و لم یزرع را می بینید خاک ایران است و این طرف که من ایستادم تا عکس بگیرم خاک ترکیه است ، اما جالب است که در یک همچین بهشتی که در نوع خود بی نظیر است ، یعنی به این وسعت و پهنا از آب بهره مند است و هم در فاصله چند کیلومتری آن قله آرارات (که عمدتا همیشه پوشیده از برف است) قرار دارد، باز هم بورالان به یک کانون بحرانی بیابانی تبدیل شده است! به اعتقاد شما در چنین شرایطی آیا باز هم می توان ادعای وزیر جهاد کشاورزی مبنی بر اینکه "رویکرد این وزارتخانه در دو سه دهه اخیر همواره مبتنی بر استفاده بهینه از منابع آب و خاک بوده" را باور کرد؟! بیابان زایی در ایران یک احتمال و حدس و گمان نیست بلکه خطری است که هم اینک از چهار جهت جغرافیایی ایران را نوردیده و در حال پیشروی است ؟ چرای دام به طرز گسترده ای مراتع ایران را تهدید می کند و متاسفانه این روزها شاهدیم به جای اینکه هر چه سریعتر طرح تعادل و مرتع به اجرا در آید ، برخی نهاد ها مثل کمیته امداد با اعطای وام ۳ میلیونی مردم را تشویق به دامداری سنتی و خرید گوسفند به بهانه اشتغالزایی می کند !! اگر دیر بجنبیم باور کنید در کمتر از یکصد سال دیگر ، حتی جنگل های هیرکانی هم به بیابان تبدیل شده اند، همانگونه که امروز مصداق بارز ان را در گلستان و مازندران هم می بینیم . پیوست : در پایان از دوستانی که به من تذکر دادند تا موقعیت جغرافیایی منطقه را چک کنم ، ممنونم ، اشتباه فاحشی بود که نمی دونم چرا توجهی بهش نکرده بودم !!
+
نوشته شده در سه شنبه 29 خرداد1386ساعت 23:48 توسط مژگان جمشیدی
|
|
|||||
|
|||||